Category Archives: Russia

The glorious Era of Stalin in the Soviet Union

The glorious Era of Stalin in the Soviet Union

සෝවියට් සමූහාණ්ඩුවේ ස්ටාලින්ගේ පාලන සමයේ ශ්‍රේෂ්ඨ යුගය

See the how soviets live under the stalin’s era….

Part 01

Part 02

Part 03

Advertisements

දෙවැනි ලෝක යුද්ධයෙහි හැරෙන තැන

දෙවැනි ලෝක යුද්ධයෙහි හැරෙන තැන

1942, ඔක්තෝබර් 12

[මේ කතුවැකිය සහෝදර මාඕ සේතුං විසින් යෙන්ආන් නුවර විමුක්ති දිනපතා පුවත්පත සඳහා ලියන ලදි.]

Map of Stalingrad

 

ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් සටන බි‍්‍රතාන්‍ය සහ ඇමරිකන් පුවත්පත් විසින් වර්ඩන් සටන හා සසඳා ඇත; ‘‘රතු වර්ඩන්,, දැන් ලොව පුරා පතළ ය. මේ සැසඳීම කොහෙත් ම සුදුසු නො වේ. ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් සටන ස්වභාවය අතින් 1වැනි ලෝක යුද්ධයේදී කළ වර්ඩන් සටනට වෙනස් ය. එහෙත් ඒවාට පොදු වූ දෙයක් ද ඇත – එනම්, එකල මෙන් දැන් ද, බොහෝ දෙනා ජර්මනියට යුද්ධය දිනන්ට තවම පුළුවන් ය’යි සිතීමට ජර්මන් පහරදීම මගින් නොමග යවනු ලැබ සිටිති යන්නයි. 1වැනි ලෝක යුද්ධය 1918ටේ සීතසෘතුවෙදී අවසන් වීමට දෑවුරුද්දකට පෙර, 1910 දී ජර්මන් බලසේනාවෝ වර්ඩන්හි ප‍්‍රන්ස බලකොටුවට ප‍්‍රහාර කීපයක් ම දියත් කළහ. වර්ඩන්හි ප‍්‍රධාන අණදෙන්නා වූයේ ජර්මන් ඔටුන්න හිමි කුමාරයා ය; සටනට යවනලද බලසේනාවෝ ජර්මන් හමුදාවේ ඉස්තරම් ම කොටස වූහ. සටන තීරණාත්මක වැදගත්කමකින් යුක්ත විය. රුදුරු ජර්මන් වේගවත් ප‍්‍රහාරයන් ව්‍යර්ථ වූ පසු, මුළු ජර්මන්-ඕස්ති‍්‍රයන්-තුර්කි-බුල්ගේරියානු පිලට අනාගතයක් නැති විය; එතැන් සිට ඒ පිලේ දුෂ්කරතා වැඩි වෙන්ට විය, එය එහි අනුගාමිකයන් විසින් අත් හරිනු ලැබී ය, එය කැඞී බිඳී වීසිරී ගොස්, අන්තිමේදී ඇද වැටුණි. එහෙත් ඒ කාලයේ. ඉංග‍්‍රිසි-ඇමරිකන්-ප‍්‍රන්ස පිල, ජර්මන් හමුදාව තවම ඉතා බලවත් ය’යි විශ්වාස කරමින්, මේ තත්වය තරයේ වටහා නො ගත්තේ ය; ඔව්හු තමන්ගේ ජයග‍්‍රහණය ළං ළං ව එන බව නො දත්හ. ඉතිහාසීය වශයෙන්, විනාශ වීමට ළං වී සිටින සියලූ ප‍්‍රතිගාමී බලවේගයෝ එක්වැනිව ම විප්ලවවාදී බලවේගයන්ට විරුද්ධ ව අවසාන වියරු අරගලයක් කරති; ඇතැම් විප්ලවවාදියෝ, තමන් ජයග‍්‍රහණය කරා ළඟා වමින් සිටින අතර සතුරා අභාවයට කිට්ටු වමින් සිටී යන අවශ්‍ය සත්‍ය කාරණය වටහාගැනීමට අසමත් ව, පිටතින් ශක්තිය නමුත් ඇතුළතින් දුර්වලත්වය පිළිබඳ මේ ප‍්‍රපංචය විසින් කලකට මුළා කරනු ලබන සුලූ වෙති. පැසිස්ට්වාදයේ බලවේගයන්ගේ නැඟීම ත් ඔවුන් විසින් අවුරුදු කීපයක් තිස්සේ කරගෙන යන ආක‍්‍රමණ යුද්ධය ත් එබඳු අවසාන වියරු අරගලයක් ප‍්‍රකාශයට පත්වීම ම වේ. මේ වර්තමාන යුද්ධයේදී ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් නගරයට දුන් ප‍්‍රහාරය පැසිස්ට්වාදයේ ම අවසාන වියරු අරගලය ප‍්‍රකාශයට පත්වීම වේ. ඉතිහාසයෙහි මේ හැරෙන තැනදී ත්, ලෝක පැසිස්ට්-විරෝධී පෙරමුණේ සිටින බොහෝ අය පැසිස්ට්වාදයේ රුදුරු පෙනුමෙන් මුළාවට පත් වී, එහි හරය දක්නට අසමත් වී සිටිති. මුළු ජර්මන් බලසේනාව ඩොන් නදියේ වංගුව පැන, ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් නගරයට මුළු වෙර යොදා දුන් ප‍්‍රහාරය පටන් ගත් අගෝස්තු 23වැනි දා සිට, ජර්මන් සේනාංග සමහරක් නගරයේ වයඹදිගු කොටසේ කර්මාන්ත දිස්ත‍්‍රික්කය තුළට කඩා වැදුණු සැප්තැම්බර් 15වැනි දා තුළින්, රතු හමුදාව ඒ දිස්ත‍්‍රික්කයෙහි ජර්මන් වට වළල්ල බිඳ ඇතැ’යි සෝවියට් ප‍්‍රවෘත්ති බියුරෝව ප‍්‍රකාශ කළ ඔක්තෝබර 9වැනි දා තෙක් ම, පුරා දින හතළිස්අටක්, මිනිස්වර්ගයාගේ ඉතිහාසයෙහි අසමසම වූ, පෙර නුවූ විරූ විධියේ දරුණු සටනක් එහි ඇවිලූණේ ය. අන්තිමේදී මේ සටන සෝවියට් බලසේනාවන් විසින් ජය ගනු ලැබී ය. ඒ දින හතළිස්අට තිස්සේ, ඒ නගරයෙන් ආ එක් එක් අසීරුව හෝ ජය පිළිබඳ පුවත්, අපමණ වූ දස ලක්ෂ ගණන් මිනිසුන් වෙත වරෙක සිත් තැවුල ගෙනෙමින් ද, වරෙක ඔවුන් මහත් ප‍්‍රමෝදයෙන් කළඹමින් ද, ඔවුන්ගේ හදවත් තරයේ ම ග‍්‍රහණය කර ගත්තේ ය. මේ සටන සෝවියට්-ජර්මන් යුද්ධයේ හැරෙන තැන පමණක්, එසේ ත් නැතහොත් වර්තමාන පැසිස්ට්-විරෝධී ලෝක යුද්ධයේ ම හැරෙන තැන පමණක්, නො වේ; එය සකල මිනිස්වර්ගයාගේ ඉතිහාසයෙහි ම හැරෙන තැන වේ. මේ දින හතළිස්අට මුළුල්ලෙහි, ලෝකයේ ජනතාව, පසුගිය ඔක්තෝබරයේදී ඔවුන් මොස්කව් නුවර දෙස බලා සිටියාට ත් වඩා මහත් ඕනෑකමින්, ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් නුවර දෙස බලා සිටියහ.

බටහිර පෙරමුණෙහි තමාට ජය අත් වන තුරු, හිට්ලර් පරෙස්සමින් වැඩ කළා සේ පෙනෙයි. ඔහු පෝලන්තයට පහර දුන් කල, ඔහු නෝර්වේ රටට පහර දුන් කල, ඔහු ඕලන්දයට, බැල්ජීයමට හා ප‍්‍රන්සයට පහර දුන් කල සහ, ඔහු බෝල්කන් රටවල් වලට පහර දුන් කල, ඔහු, තම අවධානය හැම අතට ම විසුරුවන්නට එඩිතර නො වෙමින්, එක් වරකට එක් අරමුණක් වෙත පමණක් තම මුළු ශක්තිය ඒකරාශී කළේ ය. බටහිර පෙරමුණෙහි ඔහුගේ ජයග‍්‍රහණයට පසු, ඔහු ප‍්‍රීතියෙන් කූල්මත් වී, තුන් මසකින් සෝවියට් සංගමය පරාජය කරන්ට උත්සාහ කළේ ය. ඔහු මේ ඉමහත් සහ බලවත් සමාජවාදී රටට විරුද්ධ ව උතුරේ මුර්මාන්ස්ක්හි සිට දකුණේ ක‍්‍රිමියාව තෙක් විහිදුණු මුළු පෙරමුණ දිගට ම පහරදීමක් දියත් කළේ ය; එසේ කිරීමේදී තම බලසේනාවන් විසිරී සිටින්ට සැලසුවේ ය. පසුගිය ඔක්තෝබරයෙහි මොස්කව් යුද්ධව්‍යාපාරය ව්‍යර්ථ වීම සෝවියට්-ජර්මන් යුද්ධයේ පළමුවැනි අවස්ථාවේ අවසානය සලකුණු කළේ ය. හිට්ලර්ගේ පළමුවැනි උපායමාර්ගික සැලැස්ම ව්‍යර්ථ විය. රතු හමුදාව ගිය අවුරුද්දේ ජර්මන් පහරදීම නතර කොට, සීතසෘතුවේදී සියලූ ම පෙරමුණු වල පෙරළා පහරදීමක් දියත් කළේ ය; එය, හිට්ලර් පසුබැසීමට ත් ආරක්ෂා වීමට ත් හැරුණු, සෝවියට්-ජර්මන් යුද්ධයේ දෙවැනි අවස්ථාව විය. මේ වකවනුවේදී. තම ප‍්‍රධාන අණදෙන්නා වූ බ්‍රේා්කිට්ශ් නිලයෙන් පහ කිරීමෙන් පසු, විධානය තමාට ම පවරාගෙන, ඔහු මුළු වෙර යොදා හැම තැන ම එක විට කරන පහරදීමක් කිරීම පිණිස වූ සැලැස්ම අත හැර දමන්ට තීරණය කළේ ය. යුරෝපය පීරා එකතු කර ගත හැකි සියලූ බලසේනා එකතු කර ගත්තේ ය, දකුණු පෙරමුණට සීමා වූ නමුත්. සෝවියට් සංගමයේ මර්මස්ථාන වලට පහර වදිනවා ඇතැ’යි ඔහු සිතින් සිතා ගත් අන්තිම පහරදීමක් සුදානම් කළේ ය. එය පැසිස්ට්වාදයේ ඉරණම එල්බී තිබුණු අන්තිම පහරදීමක ස්වහාවයෙන් වූ නිසා, හිට්ලර් ඒකරාශී කළ හැකි බලසේනා වැඩි ම ගණන ඒකරාශී කළේ ය, උතුරු අප‍්‍රිකානු සටන් පෙරමුණෙන් ඔහුගේ අහස්යානා සහ යුද ටැන්කි කොටසක් පවා ගෙනාවේ ය. මේ අවුරුද්දේ මැයි මාසයෙහි කර්ච් සහ සෙවැස්ටපොල් නගර වලට දුන් ජර්මන් ප‍්‍රහාරය ත් සමග, යුද්ධය එහි තුන්වැනි අවස්ථාවට ඇතුල් විය. තම අහස් සහ යුද ටැන්කි සේනාවන් ගෙන් වැඩි කොටස විසින් අනුබල දෙනලද, 15,00,000කට වැඩි හමුදාවක් එක්රැස් කරමින්, හිට්ලර් ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් නගරයට සහ කෝකේසස් ප‍්‍රදේශයට පෙර නුවූ විරූ ලෙස දරුණු වූ පහරදීමක් දියත් කළේ ය. ඔහු වොල්ගා නදිය කපා දැමිමේ ත් බාකු නගරය පැහැර ගැනිමේ ත් උභය අභිප‍්‍රාය සඳහා ඒ අරමුණු දෙක මහත් වේගයෙන් අල්ලාගැනීමට ප‍්‍රයත්න දැරී ය; අනතුරුව මොස්කව් නුවරට විරුද්ධ ව උතුරට කාගෙන යන්ට ත් දකුණෙහි පර්සියන් බොක්ක වෙත කඩා බිඳගෙන යන්ට ත් ඔහු අදහස් කළේ ය. ඒ අතර ම ඔහු ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් වැටුණු පසු සයිබීරියාවට පහරක් දීමට සූදානම් ව තම භටකණ්ඩායම් මැන්චූරියාවෙහි එක්රැස් කර තබන ලෙස ජපන් පැසිස්ට්වාදීන් මෙහෙයවී ය. ජර්මන් සහ ජපන් යන හමුදා දෙකේ ම පසුමුණ සුරක්ෂිත ව ඇතිව, බටහිර පෙරමුණෙහි ඉංග‍්‍රිසි-ඇමරිකන් ප‍්‍රහාරයක් ගැන ක‍්‍රියා කරනු පිණිස ත් මෑත පෙරදිග ධන-නිධාන අල්ලාගැනීම පිණිස සහ ජපනුන් සමග සන්ධි වීමක් කරනු පිණිස ත් ජර්මන් හමුදවේ ප‍්‍රධාන බලසේනාවන් සෝවියට් රණ මණ්ඩලයෙන් නිදහස් කර ගත හැකි වන තරම් දුරට ද, ඒ අතර චීනයට විරුද්ධ ව බස්නාහිරට ත් බි‍්‍රතාන්‍යයට සහ එක්සත් ජනපදයට විරුද්ධ ව දකුණට ත් ගමන් කරනු පිණිස ජපන් හමුදාවේ ප‍්‍රධාන බලසේනාවන් උතුරෙන් නිදහස් කර ගත හැකි වන තරම් දුරට ද, සෝවියට් සංගමය දුබල කිරීමට හිට්ලර් නිෂ්ඵල ලෙස බලාපොරොත්තු විය. පැසිස්ට් කඳවුරට ජය දිනා ගන්ට හිට්ලර් ගණන් බැලූ සැටි එසේ ය. එහෙත් මේ අවස්ථාවේදී කරුණු සිදු වුණේ කෙසේ ද? ඔහුගේ ඉරණම තීන්දු කළ සෝවියට් උපක‍්‍රම වලට මුහුණ පාන්ට හිට්ලර්ට සිදු විය. සෝවියට් සංගමය පළමුකොට සතුරා ඇතුළට ම එන්නට පොළඹා, ඉක්බිති මුරණ්ඩු ලෙස විරුද්දකම් පෑමක් කිරීමේ ප‍්‍රතිපත්තිය යෙදුවේ ය. පස් මසක් සටන් කොට ත් ජර්මන් හමුදාව කොකේසියානු තෙල් ආකර කරා කාගෙන යන්ට වත් ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් පැහැරගන්ට වත් අසමත් වී සිටී. එහෙයින්, ඉදිරියට යන්ට ත් බැරි ව, පසුබසින්ට ත් බැරි ව, ඉමහත් අලාබ හානි විඳිමින්, හරි ම අවුල් ජාලයකට වැටෙමින්, උස් කඳු ඉදිරියෙහි සහ නො බිඳිය හැකි නුවරක් පිටතෙහි තම භටකණ්ඩායම් නතර කරගෙන සිටින්නට හිට්ලර්ට බලෙන් ම සිදු වී ඇත. දැනට ම ඔක්තෝබරය ඇවිත් ය, සීතසෘතුව ළං වන්නේ ය. කල් නො යාදී ම යුද්ධයේ තුන්වැනි අවස්ථාව අවසන් වී, සිව්වැනි අවස්ථාව ඇරඹෙනෙවා ඇත. සෝවියට් සංගමයට පහර දීමට හිට්ලර් සකස් කළ එක ම උපායමාර්ගික සැලැස්මක් වත් සාර්ථක වී නැත. මේ වකවානුවේදී, ගිය අවුරුද්දේ ග‍්‍රීෂ්මසෘතුවේදී තම බලසේනාවන් බෙදනු ලැබ සිටියදී තමා ලත් පරාජය සිත තබා ගනිමින්, හිට්ලර් ඔහුගේ ශක්තිය දකුණු පෙරමුණ වෙත ඒකරාශී කළේ ය. එහෙත් නැගෙනහිරෙහි වොල්ගා නදිය කපා දැමීම ත් දකුණෙහි කෝකේසස් පැහැරගැනීම ත් යන උභය අභිප‍්‍රාය එක පහරින් ම මුදුන්පත් තර ගැනීමට ඔහුට එතෙක් ම උවමනා වූ නිසා, ඔහු යළි ත් තම බලසේනාවන් බෙදුවේ ය. ඔහුගේ ශක්තිය ඔහුගේ ලොකු බලාපොරොත්තු වලට සරි නො වන බව ඔහුට නො තේරුණේ ය. දැන් ඔහුගේ විනාශය කෙටී ඉවර ය – ‘‘කද් ලීයේ දෙ කොණ හොඳට ගැට ගසා නැත් නම්, එල්ලා තිබෙන කද් ලිස්සා වැටෙයි.’’ සෝවියට් සංගමය ගැන කියන්ට තිබෙන්නේ, ඈ වඩ වඩා සටන් කරන කල ඈ වඩ වඩා ශක්තිමත් වන බව ය. ස්ටැලින්ගේ දීප්තිමත් උපායමාර්ගික මගපෙන්වීම මුලපිරුම සම්පූර්ණයෙන් ම අත් කරගෙන ඇත, හැම තැන ම හිට්ලර් විනාශය දෙසට ඇදගෙන යයි. මේ සීතසෘතුවේදී පටන්ගන්නා යුද්ධයේ සිව්වැනි අවස්ථාව හිට්ලර්ගේ විනාශය ළඟා වීම සලකුණු කරනවා ඇත.

Red army fighting in stalingrad

Red army fighting in stalingrad

 

යුද්ධයේ පළමුවැනි සහ තුන්වැනි අවස්ථාවන්හි හිට්ලර්ට තිබුණු සහ තිබෙන තත්වය සසඳන කල, ඔහු සිටින්නේ අවසාන පරාජයේ එළිපත්ත උඩ බව අපට පෙනෙයි. ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් නුවර ත් කෝකේසස් ප‍්‍රදේශය ත් යන දෙ තැන ම දැන් රතු හමුදාව ඇත්ත වශයෙන් ම ජර්මන් පහරදීම නවත්වා ඇත; හිට්ලර්, ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් නුවරට ත් කෝකේසස් ප‍්‍රදේශයට ත් දුන් තම ප‍්‍රහාරයන් ව්‍යර්ථ වූයෙන්, දැන් හෙම්බත් වීමට ළං වී සිටී. පසුගිය දෙසැම්බරයේ සිට මේ අවුරුද්දේ මැයි තෙක්, සීතසෘතුව මුළුල්ලේ ම එක්රැස් කරගන්ට ඔහුට හැකි වූ බලසේනා දැනට ම පාවිච්චි කර ඉවර ය. මසකට ත් අඩු කාලයකින් සෝවියට්-ජර්මන් පෙරමුණට සීතසෘතුව එළඹෙනවා ඇත. කඩිමුඩියේ ආරක්ෂාවීමට හැරෙන්නට හිට්ලර්ට සිදු වෙනවා ඇත. ඩොන් නදියට බටහිරින් සහ දකුණෙන් මුළු බිම් පටිය ම ඔහු වැඩියෙන් ම පහර කන තත්වයක සිටින ප‍්‍රදේශය වේ. රතු හමුදාව එහි පෙරළා පහරදීමට බහිනවා ඇත. මේ සීතසෘතුවේදී, කඩා වැටෙන්ට යන තම විනාශය ගැන ඇති බියෙන් පෙළඹී, හිට්ලර් යළි ත් වරක් තම බලසේනාවන් ප‍්‍රතිසංවිධානය කරනවා ඇත. නැගෙනහිර සහ බටහිර යන පෙරමුණු දෙකේ ම තිබෙන අනතුරු වලට මුහුණ දෙනු පිණිස, තම බලසේනාවන්ගේ සුන්බුන් අතපතගා එකතු කරගෙන. ඔවුන් සජ්ජිත කොට, අළුත් ඩිවිසන් කීපයක් බවට සකස් කරන්නට බාගවිට ඔහුට පුළුවන් වෙනවා ඇත; ඊට අමතර ව, ඔහු උදව් ලබා ගන්ට ඔහුගේ පැසිස්ට් කොටස්කරුවන් වන ඉතාලිය, රුමේනියාව සහ හංගේරියාව වෙත හැරී, කාලතුවක්කු-බිලි තව ටිකක් ඔවුන් ගෙන් බලහත්කාරයෙන් ම ලබා ගන්නවා ඇත. කෙසේ වේවා, නැගෙනහිරෙහි සීතසෘතු යුද්ධව්‍යාපාරයකින් සිදු වන අති විශාල අලාබ හානි වලට මූණ පාන්ට ත්, බටහිරෙහි දෙවැනි පෙරමුණ ගැන ක‍්‍රියා කරන්නට සුදානම් වී සිටින්ට ත් ඔහුට සිදු වෙනවා ඇත. ඒ අතර ඉතාලිය, රුමේනියාව සහ හංගේරියාව, හිට්ලර්ගේ කෙරුම් සියල්ල ඉවර බව පෙනෙන නිසා අශුභවාදී වෙමින්, වැඩි වැඩියෙන් ඔහු ගෙන් ඈත් වෙනවා ඇත. කොටින්, ඔක්තෝබර 9වැනි දාට පසු හිට්ලර්ට විවෘත ව තිබෙන්නේ එක් පාරක් පමණකි, එනම් අභාවයට යන පාර යි.

මේ දින හතළිස්අට තුළ රතු හමුදාව විසින් ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් නගරය ආරක්ෂා කිරීම ත් ගිය අවුරුද්දේ මොස්කව් නගරය ආරක්ෂා කිරීම ත් අතර එක්තරා සමානකමක් ඇත. ඒ කියන්නේ, මේ අවුරුද්ද සඳහා වූ හිට්ලර්ගේ සැලැස්ම ගිය අවුරුද්ද සඳහා වූ ඔහුගේ සැලැස්ම මෙන් ම ව්‍යර්ථ කර දමනලද බව ය. කෙසේ වේවා, ඇති වෙනස නම් සෝවියට් ජනතාව මොස්කව් නුවර ආරක්ෂා කිරීමට පසු එතැනින් නතර නො වී සිතසෘතුවේදී පෙරළා-පහරදීමක් දිගට ම ගෙනගිය නමුත්, මේ අවුරුද්දේ ග‍්‍රිෂ්මසෘතුවේදී ජර්මන් හමුදාව කළ පහරදීමට මූණ දෙන්නට ඔවුන්ට සිදු වීම ය; ඒ එසේ වූයේ එක් කොටසකින් ජර්මනියට ත් ඇගේ යුරෝපීය හවුල්කාරයන්ට ත් එතෙක් ම කිසියම් සටන් ශක්තියක් ඉතිරි වී තිබුණු නිසා ය, තවත් කොටසකින් බි‍්‍රතාන්‍යය ත් එක්සත් ජනපදය ත් දෙවැනි පෙරමුණ විවෘත කිරීම ප‍්‍රමාද කළ නිසා ය. එහෙත් දැන්, ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් නගරය ආරක්ෂා කිරීමට කළ සටනට අනතුරුව, තත්වය ගිය අවුරුද්දේ තත්වයට වඩා මුළුමනින් ම වෙනස් වෙනවා ඇත. එක් අතකින්, සෝවියට් සංගමය දෙවැනි සීතසෘතු පෙරළා-පහරදීමක් විශාල පරිමාණයකින් දියත් කරනවා ඇත, (නියම දිනය තවම කල්තබා කියන්ට බැරි නමුත්)

දෙවැනි පෙරමුණ විවෘත කිරීම තව දුරට ත් පමා කරන්ට බි‍්‍රතාන්‍යයට සහ එක්සත් ජනපදයට බැරි වෙනවා ඇත. යුරෝපයේ ජනතාව අනුකූලතාව දක්වමින් නැඟී සිටින්ට සූදානම් ව සිටිනවා ඇත. අනික් අතින්, විශාලපරිමාණයේ පහරදීම් අරඹන්ට ශක්තියක් ජර්මනියට සහ ඇගේ යුරෝපීය හවුල්කාරයන්ට තව දුරට ත් නො තිබෙනවා ඇත, තම මුළු ප‍්‍රතිපත්ති මාර්ගය උපායමාර්ගික ආරක්ෂාවීමට හරවනවා විනා වෙන කළ හැකි දෙයක් හිට්ලර්ට නො තිබෙනවා ඇත. උපායමාර්ගික ආරක්ෂාවීමට බහින්නට හිට්ලර්ට බලෙන් ම සිදු වූ කල, පැසිස්ට්වාදයේ ඉරණම තීන්දු වුණා වේ. එහි බිහිවීමේ පටන් ම, හිට්ලර්ගේ වැනි පැසිස්ට් රජයක් තම දේශපාලන සහ යුද්ධමය ජීවිතය ගොඩනඟන්නේ පහරදීම කරමින් ය; එහි පහරදීම නතර වූ කල එහි ජීවිතය ම නතර වේ. ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් සටන පැසිස්ට්වාදයේ පහරදීම නතර කරනවා ඇත; එහෙයින් එය තීරණාත්මක සටනකි. ඒය මුළු ලෝක යුද්ධයට ම තීරණාත්මක වේ.

හිට්ලර්ට අභිමුඛ ව බලවත් සතුරෝ තුන් දෙනෙක් සිටිති. එනම් සෝවියට් සංගමය ත්, බි‍්‍රතාන්‍යය හා එක්සත් ජනපදය ත්, ජර්මනිය විසින් අල්ලාගෙන තිබෙන ප‍්‍රදේශ වල ජනතාව ත් ය. නැගෙනහිර පෙරමුණෙහි, පර්වතයක් මෙන් අචල ව, රතු හමුදාව සිටී; එහි පෙරළා-පහරදීම් දෙවැනි සීතසෘතුව මුළුල්ලේ ම ත් ඉන් ඔබ්බට ත් දිගට ම පවතිනවා ඇත; මුළු යුද්ධයේ ප‍්‍රතිඵලය ත් මිනිස්වර්ගයාගේ ඉරණම ත් තීරණය කරන්නේ මේ බලවේගය යි. බටහිර පෙරමුණෙහි, බි‍්‍රතාන්‍යය ත් එක්සත් ජනපදය ත් නිකම් බලා සිටීමේ සහ උවමනාවෙන් ම පමා කිරීමේ තම ප‍්‍රතිපත්තිය දිගට ම ගෙනගියත්, මැරූ කොටියාට තඩිබාන්ට කාලය පැමිණි විට, අන්තිමේදී දෙවැනි පෙරමුණ විවෘත කරනවා ඇත. ඊළඟට හිට්ලර්ට විරුද්ධ අභ්‍යන්තර පෙරමුණ, එනම් ජර්මනියෙහි, ප‍්‍රන්සයෙහි සහ යුරෝපයේ සෙසු කොටස් වල ඇතිවේගෙන එන ජනතාවගේ මහා නැඟීසිටීම, තිබේ; සෝවියට් සංගමය මුළු වෙර යොදා කරන පෙරළා-පහරදීම දියත් කළ මොහොතේ ම සහ දෙවැනි පෙරමුණේ ගජනා ගිගුම් දෙන්ට පටන් ගන්නා මොහොතේ ම, ඒ ජනතාව තුන්වැනි පෙරමුණකින් පිළිතුරු දෙනවා ඇත. මෙසේ, තුන් පෙරමුණකින් වදින ප‍්‍රහාරයක් හිට්ලර් වෙත එක විට එල්ල වෙනවා ඇත – ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් සටනට පසු ඇති වන මහා ඉතිහාසීය ක‍්‍රියාවලිය එබඳු ය.

නැපෝලියන්ගේ දේශපාලන ජීවිතය අවසන්රු වූයේ වෝටලූවේදී ය. එහෙත් හැරෙන තැන වූයේ මොස්කව් නුවරදී ඔහු ලැබූ පරාජය යි. හිට්ලර් අද නැපෝලියන් ගිය පාරේ ම පිය නඟයි. ඔහුගේ විනාශය තීන්දු කර ඇත්තේ ස්ටැලින්ග‍්‍රාඩ් සටන ය.

මේ වර්ධනයෝ ඈත පෙරදිගට කෙළින් ම බල පානවා ඇත. එන අවුරුද්ද ජපන් පැසිස්ට්වාදයට ත් වගතුවක් ඇති අවුරුද්දක් නො වෙනවා ඇත. කල් යන විට එය එහි මිනීවළට පාත් වෙන තුරු එහි හිසරද වැඩෙනවා ඇත.

ලෝක තත්වය ගැන අශුභවාදී මතයක් ගන්නා සියලූ දෙනා ම තම අදහස වෙනස් කළ යුත්තාහ.